© Copyright by Agnieszka Olejnik
© Copyright for this edition by Wydawnictwo Literackie, 2015
PRODUCENT SERII: Dorota Wierzbicka

PROJEKT GRAFICZNY OKŁADKI: Urszula Gireń
ILUSTRACJE: © Tim McConville/Corbis/FotoChannels © iStock.com/Farinosa
REDAKTOR PROWADZĄCY: Katarzyna Krzyżan-Perek
REDAKCJA: Anna Rudnicka
KOREKTA: Paulina Orłowska, Barbara Turnau, Małgorzata Wójcik

Wydawnictwo Literackie Sp. z o.o.
ul. Długa 1, 31-147 Kraków
bezpłatna linia telefoniczna: 800 42 10 40
księgarnia internetowa: www.wydawnictwoliterackie.pl
e-mail: ksiegarnia@wydawnictwoliterackie.pl
fax: (+48-12) 430 00 96 tel.: (+48-12) 619 27 70

ISBN: 978-83-08-05726-1

Konwersję do wersji elektronicznej wykonano w systemie Zecer

Wszelkie prawa zastrzeżone. Niniejszy plik jest objęty ochroną prawa autorskiego i zabezpieczony znakiem wodnym (watermark). Uzyskany dostęp upoważnia wyłącznie do prywatnego użytku. Rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci bez zgody właściciela praw jest zabronione.

Spis treści

Dedykacja

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

Wszystkie rozdziały dostępne są w pełnej wersji książki

Dla mojej Mamy

Deszcz zaczyna padać tak nagle i mocno, że choć jestem zaledwie kilkaset metrów od domu, nie ma sensu zawracać. Szybko skręcam w lewo, do lasu. Gwiżdżę, wskazując Dantemu kierunek szerokim ruchem ręki. Rozumie, wraca, wbiega w gąszcz.

Zanim dopadnę zarośli, jestem mokra i zmarznięta. Wiatr wyje potępieńczo, świat staje się ciemnoszary. Wyciskam wodę z końcówek włosów, ponownie sięgam po gwizdek i trzema krótkimi sygnałami przywołuję Dantego. Przez chwilę rozglądam się, nie wiedząc, z której strony mogę się go spodziewać.

Psa nie ma. Musiał odbiec daleko. Wreszcie kątem oka łowię ruch po lewej stronie, za pniem potężnego dębu. To on — nadbiega, radosny jak zawsze, przeskakując potężnymi susami połamane gałęzie i kępy niskich krzewów. Nagle wydaje mi się, że w tle pojawia się jeszcze jakiś ruch i strzępek koloru — fioletu albo może bordo — ale gdy ponownie kieruję tam wzrok i próbuję odnaleźć to coś lub tego kogoś, między drzewami widzę tylko chwiejące się sylwetki jałowców. Dante siada przede mną, czeka. Nachylam się i tarmoszę go za uszy, aby nagrodzić za posłuszeństwo.

— Dobry pies.

Wtedy zauważam, że trzyma coś w pysku. Wygląda jak nieświeża parówka, jest brudnobiałe i obrzydliwe.

— Fe! — mówię ostro.

Dante posłusznie wypluwa znalezisko. Pochylam się jeszcze bardziej, a potem zaczynam krzyczeć tak, jak nie krzyczałam jeszcze nigdy w swoim trzydziestopięcioletnim życiu.

Mężczyzna podchodzi do stojącego na parapecie czajnika elektrycznego, nalewa wrzątku do kubka. Potem siada ciężko i pociera dłonią podbródek. Jego zarost wydaje przy tym suchy szelest, który kojarzy mi się z dzieciństwem. Pewnie tata tak robił. Nie pamiętam samego gestu, tylko ten dźwięk.

— Proszę pani — mówi ostrożnie. — Musi pani tam z nami pójść.

Potrząsam przecząco głową. Siedzę skulona na plastikowym krześle, wtulam się w ten plastik tak, jakby to była miękka poduszka. Wciąż drżę, choć dawno już wyschłam.

— Niechże się pani napije kawy — zachęca policjant.

Wstaje i podchodzi do mnie, by podsunąć mi kubek. Dante warczy ostrzegawczo.

— Dobra, dobra. — Mężczyzna patrzy na psa z niechęcią. — Mogłaby go pani uspokoić?

Nie rozumiem, co do mnie mówi. Kawa. Litery na kubku składają się powoli w jakiś napis, ale nie mogę go odczytać. Uspokoić się. Dlaczego wciąż tu siedzi? Dlaczego nie poszedł szukać tego białawego, chudego jak patyczek, lekko zniekształconego…

— Był uszkodzony — szepczę.

— Co takiego?

— Palec był uszkodzony. Teraz sobie przypomniałam. To znaczy paznokieć. Dziwny, krzywy. Ten ktoś musiał mieć kiedyś drobny wypadek, czy ja wiem, uderzył się młotkiem…

— Świetnie. Czyli szok powoli mija. Proszę się zastanowić, może przypomni sobie pani coś jeszcze.

Ale nie mogę sobie nic przypomnieć. Nic więcej ponad to, co wykrzyczałam, wpadając na komisariat z Dantem u boku, zapewne zdziwionym, że biegliśmy środkiem ulicy, a ja nie przypięłam mu smyczy. Nic więcej ponad to, że to nie była rozkładająca się parówka, lecz ludzki palec… ze zdeformowanym, nieco brudnym paznokciem.

Policjanci obchodzą się ze mną jak z jajkiem. Cierpliwie czekają, aż dojdę do siebie. Zgadzają się, abym poszła pieszo ze względu na Dantego — nie chcę go stresować przejażdżką radiowozem; może ze trzy razy w życiu siedział w samochodzie, chyba traktuje auta jak jakieś wielkie, dziwne zwierzęta.

Jadą więc powoli tuż za mną, budząc podniecenie mieszkańców miasta, zatrzymujących się na chodniku przed sklepami, z których właśnie wyszli lub do których mieli zamiar wejść.

Cicha, spokojna bibliotekarka Anna Drozd, zawsze milcząca, zawsze na uboczu — i policja? Co takiego mogłam przeskrobać?

Idę przed siebie jak automat, myśląc z przerażeniem o tym, na co się w końcu zgodziłam. Pójdę z nimi do lasu i pokażę to miejsce, pokażę ten palec.

Wszystko wygląda inaczej. Przestało wiać, wyszło słońce, na gałązkach wiszą wielkie krople niczym brylantowe kolczyki. Usiłuję odtworzyć swoją drogę z Dantem — z domu na pole, potem ten deszcz, więc ostro w lewo, do lasu. Wydaje mi się, że jestem dokładnie w tym samym miejscu, ale nie widzę nigdzie grubego pnia dębu, zza którego nadbiegł wtedy mój pies. Może jeszcze dalej… Może bardziej w głąb, między drzewa.

Policjanci wciąż są mili, cierpliwie obserwują, jak staram się wskazać miejsce, w którym wówczas schroniłam się przed deszczem. Dante szuka także — wątpliwe, by wiedział czego, ale na moje polecenie węszy wytrwale. Wreszcie opadam z sił.

— Nie ma — mówię bezradnie. — Nie wiem, czy stałam dokładnie tutaj, czy bliżej pola, szukałam wszędzie i Dante szukał… To po prostu zniknęło.

— Ale jest pani pewna, że to był ten las? — pyta niższy z policjantów, ten, który bał się Dantego.

— Jestem pewna — odpowiadam. — Tam jest mój dom. Ten pomarańczowy dach. Widać go między drzewami. Codziennie chodzę tu niedaleko na spacery. Szłam prosto w pole, ale zaczęło padać…

Nie mam siły opowiadać tego od początku. Chcę usiąść albo położyć się i zakryć głowę rękami.

— To się stało naprawdę — dodaję jeszcze. — Pies przyniósł mi ludzki palec.

— Wierzymy pani — mówi szybko ten niski. — Zaraz będzie tu więcej naszych ludzi, przeszukamy dokładnie las. Może znajdziemy inne ślady, krew, odzież. Co do palca, to możemy go nigdy nie znaleźć, rozumie pani. Mogło go już dawno zjeść jakieś dzikie zwierzę…

Urywa, bo schylam się nagle i wymiotuję na swoje buty.

Kąpię się i opatulam miękkim granatowym szlafrokiem. Potem nalewam do szklanki żubrówki i dodaję soku jabłkowego. Kostka lodu stuka o dno. Na wierzchu kładę listek mięty, drży jak szalony, naśladując rytm moich roztrzęsionych dłoni. Jestem już lekko pijana, ale nie chcę przestać, zamierzam upić się tak, aby paść na kanapę i spać jak zabita do rana, bez snów. Przez okno widzę dwa radiowozy, potem przemyka karetka. Pogoda znów się zepsuła, leje jak z cebra. Dawno nie było tak paskudnego lata. Drzemiący na swoim legowisku Dante raz po raz podnosi łeb, spogląda na mnie, po czym z westchnieniem kładzie się znowu. Nie jest przyzwyczajony do tylu odgłosów na zewnątrz, mieszkamy za miastem i zazwyczaj jedynym samochodem, jaki tędy przejeżdża, jest czerwona skoda listonosza.

Przysiadam na psim posłaniu.

— Może się umówimy — proponuję. — Nigdy więcej ani słowa na ten temat. To się w ogóle nie zdarzyło. Zgoda?

Dante w odpowiedzi posyła mi długie spojrzenie bursztynowych oczu i lekko dotyka nosem mojej twarzy. Potem podnosi łeb nieco wyżej, przez chwilę nasłuchuje i wreszcie krótko szczeka basem. Zrywam się. Dante nie szczeka. Prawie nigdy. W tej samej chwili rozlega się pukanie do drzwi.

Niski policjant to podkomisarz Markowski, przypominam sobie. Patrzy z niepokojem na psa, który podnosi się z legowiska, ale nie podchodzi, tylko obserwuje gości z końca korytarza. Drugiego z mężczyzn przedtem nie spotkałam. Jest słusznego wzrostu i ma nieładną twarz. Dante najwyraźniej nie zna się na męskiej urodzie, bo rusza w jego stronę, merdając ogonem. Policjant przykuca i głaszcze go po grzbiecie.

— Wyżeł — mówi niesamowitym, niskim głosem.

Nie jest to pytanie, lecz stwierdzenie, więc nie odpowiadam. Z rezygnacją prowadzę nieproszonych gości do salonu.

Siadamy. Podkomisarz Markowski rozgląda się przez chwilę po skromnie umeblowanym pokoju, po czym niespodziewanie pyta:

— Nie ma pani zbyt wielu przyjaciół?

Zatyka mnie. Co ma do rzeczy to, że jestem samotna? Co to ma wspólnego z ludzkim palcem znalezionym w lesie przez mojego psa? Szumi mi w głowie i czuję, że moja twarz nabiega krwią.

— To jest pytanie prywatne czy może należy do śledztwa? — odzywam się w końcu.

— Przepraszam — reflektuje się policjant. — Miałem na myśli to, że mieszka tu pani od niedawna.

— Tak. Trzy lata temu kupiłam ten dom. Wymagał remontu, trochę się to przedłużało. Mieszkam w nim od niespełna dwóch lat.

— Wcześniej mieszkała pani…

— W Poznaniu.

Markowski nachyla się nad stołem. Nie zaproponowałam gościom nic do picia i nie zamierzam tego robić. Nie podoba mi się ten kurdupel.

— Dlaczego młoda, ładna kobieta rezygnuje z życia w wielkim mieście i sprowadza się do pipidówki?

— Przepraszam — wtrąca się wysoki. — Kolega mnie nie przedstawił, komisarz Gryka. Może wyjaśnię, co tu robimy.

Spogląda na Markowskiego. Tamten opuszcza wzrok.

— Zgłosiła pani dzisiaj makabryczne znalezisko.

Potakuję. Komisarz jest brzydki, ale ma sympatyczne spojrzenie, jakby roześmiane, choć jego twarz pozostaje poważna. No i ten głos. Gdybym zamknęła oczy, mógłby mnie uwieść w kilka minut. Aksamit. Plusz. Zwierzęce futro. Głębia, miękkość i jeszcze mroczny połysk.

— Chcemy porozmawiać, ponieważ przeprowadziliśmy bardzo dokładne oględziny wskazanego przez panią miejsca. Niestety nie znaleźliśmy żadnych śladów potwierdzających pani opowieść. — Podnosi uspokajająco dłoń, bo widzi, że mnie zirytował. — Co oczywiście nie znaczy, że pani nie wierzę.

— Wie pan, kompletnie nie mogę sobie wyobrazić powodu, dla którego miałabym wymyślić taką historię i iść z tym na policję.

— Zgadzam się, to byłoby bez sensu.

Przygląda mi się przez chwilę. Alkohol dodaje mi odwagi, więc wytrzymuję to spojrzenie. Komisarz ma bardzo ciemne oczy, niemal czarne. Niesforne, rozczochrane i mokre od deszczu włosy, głębokie bruzdy na policzkach oraz drobne blizny pod kilkudniowym zarostem sprawiają, że wygląda raczej na bandytę niż stróża prawa.

— Proszę sobie spróbować przypomnieć. Czy było coś jeszcze? Może widziała lub słyszała pani cokolwiek, co zwróciło pani uwagę?

— Nie. Nic takiego nie było. Wszystko już opowiedziałam i pokazałam to miejsce. Nie mam nic do dodania.

Gryka wstaje. Drugi z policjantów również podnosi się, zerkając przy tym bojaźliwie na Dantego, który przez cały czas siedzi przy mnie.

— Muszę panią poinformować — mówi komisarz — że w lesie, który pani wskazała, znaleźliśmy zwłoki mężczyzny. Od razu uprzedzę pani pytanie: miał wszystkie palce.

Patrzę na niego w milczeniu. Nie jestem w stanie sformułować żadnej myśli.

— Prawda, że to dziwne? Znajduje pani ludzki palec akurat w lesie, w którym, kilkadziesiąt metrów dalej, leży martwy człowiek — wtrąca Markowski.

Komisarz delikatnie, ale jakoś stanowczo kładzie mu rękę na ramieniu i lekko pcha w stronę drzwi. Kiedy tamten jest już za progiem, odwraca się, wręcza mi biały kartonik i mówi cicho:

— Tu jest moja wizytówka. Gdyby coś się pani przypomniało, nawet luźne skojarzenia… proszę zadzwonić. I niech pani już nie pije… Proszę mieć oczy i uszy otwarte. Jak się pani zapewne domyśla, to nie koniec tej sprawy, a początek. Do zobaczenia wkrótce.

I zamyka drzwi, pozostawiając mnie w osłupieniu.

Po trzech dniach komisarz Gryka zjawia się znowu. Jest wtorek, wracam z pracy kilka minut po osiemnastej. Nie mogę się przemóc, by wziąć Dantego na spacer; od feralnej soboty wypuszczam go jedynie na podwórko i rzucam piłeczkę, żeby choć trochę się wybiegał.

Akurat robię sobie kawę i nakładam porcję szarlotki na talerzyk. Dante staje przy drzwiach i merda radośnie ogonem, widocznie coś słyszy. Wypuszczam go i sama wychodzę na podwórko, klnąc w duchu, że jeszcze nie mam domofonu. Jest piękny, słoneczny dzień. Gryka z głową zadartą ku niebu przygląda się czemuś na dachu mojego domu.

— Furtkę to może warto by zamykać na klucz? — pyta. — Mieszka pani na odludziu, a pies, jak widać, zbyt łagodny, żeby panią obronić.

— Nie jest wcale taki łagodny — burczę. — Tylko pana tak jakoś bezkrytycznie zaakceptował.

— Zna się na ludziach.

Śmieje się. Ma sympatyczny uśmiech i ładne zęby.

— Powinna pani oczyścić rynny — dodaje po chwili, wskazując na załom dachu. — Nazbierało się różnych paprochów.

— Ale nie przyjechał pan, żeby mi o tym przypomnieć.

— Niestety nie. Muszę pani zadać kilka pytań. Chodzi o śmierć pana Turka.

— A więc to ciało w lesie…

Jestem wstrząśnięta. Tomasz Turek był jednym z niewielu mieszkańców miasteczka, których zdążyłam poznać i polubić. Stary ogrodnik, który odwiedzał mnie na moim odludziu, doradzał, co i gdzie posiać, posadzić, co przyciąć na wiosnę, a co dopiero po kwitnieniu. Należał do nielicznych stałych bywalców biblioteki.

Komisarz przygląda mi się z uwagą. Nagle zdaję sobie sprawę, że moja reakcja jest poddawana analizie.

— Czy jestem o coś podejrzana?

— Mogę wejść na chwilę? — odpowiada pytaniem. — Zanosi się na dłuższą rozmowę.

Bez słowa odwracam się i wskazuję mu ręką ganek. Przy drzwiach wejściowych Dante odsuwa się i czeka, aż Gryka wejdzie za mną. W naturalny sposób oddał temu rosłemu brzydalowi przewodnictwo w stadzie. Drażni mnie to. Prowadzę gościa do pokoju, oboje siadamy w fotelach.

— W zasadzie — zaczyna komisarz — mamy tu dziwną sytuację. Rzecz jasna formalnie nie jest pani o nic oskarżona. Ale nie ukrywam, że cała sprawa mocno śmierdzi.

— Nie rozumiem. Śmierdzi? — mówię z irytacją. — Czyli jest jaka? Niewiarygodna? Poszłam z psem na spacer. Znalazłam, a raczej Dante znalazł, ludzki palec. Natychmiast pobiegłam z tym, nie z palcem, tylko z informacją, na komisariat. Co innego mogłam zrobić?

— Postąpiła pani słusznie — mówi uspokajająco Gryka swoim niesamowitym głosem. — Nie o to mi chodziło. Dziwna jest sprawa, a nie pani postępowanie. Jeśli pani mówi prawdę, to musimy uznać, że istnieje jakiś związek między palcem w pysku pani psa i zwłokami, które znaleźliśmy w pobliżu. Mam rację?

— Mówię prawdę. A czy pan ma rację, tego nie wiem. Jestem tylko bibliotekarką, nie policjantką. Opowiedziałam, co się zdarzyło. O zwłokach nic nie wiem. Pan jest od tego, żeby widzieć związek lub go nie widzieć.

— Spokojnie, niepotrzebnie się pani denerwuje. — Komisarz odchyla się na fotelu i opiera wygodniej. — Ma pani rację. Ja jestem od tego, żeby znaleźć rozwiązanie tej zagadki. A to oznacza, że muszę pani zadać kilka pytań.

Kiwam głową. Trzeba przyznać, że podoba mi się jego opanowanie. Taki był mój ojciec.

— Pierwsze z nich brzmi: czy wcześniej bywała pani na spacerze w tym lesie?

— Zdarzało się, przecież już to mówiłam na komisariacie. Zazwyczaj chodzę na spacery na pola, gdzie Dante może się wybiegać, ale gdy mocno wieje albo pada, skręcam w las, tam jest cieplej.

— Dobrze. Czy spotykała tam pani Tomasza Turka? Może on też tam czasami spacerował?

— Nie, nigdy.

— Ale znała pani pana Tomasza? Rozpoznałaby go pani z pewnej odległości, na przykład w lesie?

— Tak, oczywiście.

— Dlaczego „oczywiście”?

Potrząsam głową ze zniecierpliwieniem.

— Przepraszam, jeszcze do mnie nie dotarło, że muszę starannie dobierać słowa. Powiedziałam „oczywiście”, bo Tomasz Turek był w sumie jedną z dwóch osób, z którymi naprawdę się spotykałam i rozmawiałam. Wie pan, tak o wszystkim, nie tylko o pogodzie czy drożyźnie… Ta druga to Magda Mateja, pewnie słyszał pan o niej.

Kiwa głową. Tak sądziłam, nie wyobrażam sobie, aby ktoś nie znał Magdy.

— Może nawet nazwałabym pana Tomasza kimś w rodzaju przyjaciela — ciągnę po chwili. — Był dla mnie… jak dziadek. Ktoś bliski. Sam pan wie, że ja tu mieszkam od niedawna. Nie znam prawie nikogo.

— Od niedawna? — powtarza Gryka. — Dwa lata to kawał czasu. Pracuję w tej chwili z kolegą, który mieszka w Solcu od niespełna roku. Zdążył się zakochać i ożenić.

Uśmiecha się. Irytuje mnie ten lekki ton.

— Proszę się nie gniewać, ale to, czy nawiązuję przyjaźnie, naprawdę jest moją prywatną sprawą. Jestem samotnikiem i dobrze mi z tym. Pan Tomasz też jest… to znaczy był… samotnikiem, takie odniosłam wrażenie. Niewiele o nim wiem. Ale był dla mnie kimś ważnym. Lubił czytać. To teraz takie niespotykane, prawda? Często odwiedzał bibliotekę, potrafił przeglądać książki przez godzinę, zanim podjął decyzję, którą wypożyczyć. Celebrował to. Śmiałam się, że traktował ten wybór tak, jakby umawiał się z dziewczyną na randkę. Był taki… uroczo staroświecki. Po przeczytaniu zawsze wygłaszał swego rodzaju sprawozdanie z lektury, mówił, co mu się podobało. Rozmawialiśmy też o moim ogrodzie, bywał tu, piliśmy sobie herbatę na tarasie, a potem braliśmy się do grabek i szpadla… Pomagał mi, mówił sporo o swojej dawnej pracy. Pracował niegdyś w Niemczech, zgadza się?

— Tak, jeździł tam przez całe lata, w sezonie zakładał i pielęgnował ogrody bogatym Niemcom, wracał do Polski tylko na zimę. Jego matka mieszkała w Berlinie Zachodnim, gdzie wyszła ponownie za mąż. Dlatego mógł bez problemów wyjeżdżać, nawet za komuny.

Gryka mówi o ogrodniku Tomaszu z wyraźną sympatią i z szacunkiem. W ogóle wydaje mi się ciepłym człowiekiem, niezależnie od tego, że denerwuje mnie sama sytuacja, nieproszony gość w moim domu i łeb Dantego na jego — a nie moich — kolanach.

Komisarz milknie na chwilę, rozglądając się wokół dyskretnie.

— Napije się pan kawy? — przerywam ciszę.

— Herbaty, jeśli można. Ma pani wspaniały dom. Kiedyś myślałem, że jeśli wygram w totka, sam go kupię i odświeżę wnętrze tak, żeby niczego nie zepsuć. Mam na myśli tę atmosferę starej willi. Cóż, jak widać, nie wygrałem.

— A gra pan? — wołam z kuchni.

— Skądże — śmieje się. — To tylko takie gadanie. W gruncie rzeczy niczego mi nie trzeba. Z wiekiem dochodzi się do wniosku, że wszędzie można być szczęśliwym. I nieszczęśliwym też wszędzie.

Ostatnie zdanie brzmi dość gorzko. Wchodzę do pokoju i zerkam na jego twarz, ale wciąż się uśmiecha, więc pewnie nie było to nic osobistego. Stawiam przed nim filiżankę z herbatą, potem wracam jeszcze do kuchni po szarlotkę, spodek z plastrami cytryny i cukierniczkę.

— Upiekłam wczoraj — wyjaśniam. — Zje pan kawałek?

— Co za pytanie, oczywiście, że zjem, dziękuję. — Komisarz sięga po ciasto ze szczerym entuzjazmem. — Ale niestety musimy wrócić do sprawy. Proszę mi powiedzieć, czy spotykała pani kogoś podczas tych spacerów z psem. Chodzi mi o pole przed pani domem, las, trzciny za jeziorem, bo domyślam się, że właśnie tam pani spacerowała.

— Owszem, często tam chodzę. Ale raczej na nikogo się nie natykam. Dante potrzebuje dużo ruchu, a ja lubię robić zdjęcia. Biorę psa, aparat i łażę bez celu. Niekiedy nasze wędrówki trwają trzy godziny. Znamy na wylot okoliczne lasy, pola, nawet wioski, chociaż nie wchodzimy nigdy między domy, tam zawsze włóczą się jakieś agresywne psy.

— Dante nie bywa agresywny? To wyżeł weimarski, prawda?

— Tak, weimarski. Agresywny? Nie, nigdy.

— Czyli nie ma takiej możliwości, proszę się nie irytować, pytam czysto teoretycznie… że pies wystraszył Tomasza Turka, gdy ten spacerował po lesie?

— Nie, skądże. Pan Tomasz znał Dantego, lubił go. Spędził u mnie niejedno popołudnie, niedawno razem przesadzaliśmy różaneczniki. Jakiś miesiąc temu uczył mnie przycinać żywopłot. Nie ma mowy.

— W porządku. Jeszcze jedno pytanie. Wspomniała pani, że lubi fotografować. Czy tamtego dnia wzięła pani ze sobą aparat?

— Nie. Było zimno, zbierało się na deszcz. Poszłam na ten spacer wyłącznie z obowiązku. Wie pan, jak się ma psa… po prostu wchodzi to człowiekowi w krew. Ale o zdjęciach nawet nie pomyślałam. Zresztą… Czy naprawdę pan sądzi, że w takiej chwili miałabym głowę do fotografowania? Byłam w szoku.

— Rozumiem — odpowiada spokojnie. — Miałem na myśli, że na jakimś wcześniejszym zdjęciu, zupełnie przypadkiem, mogłoby się znaleźć coś interesującego.

Patrzę w oczy komisarza. Są ciemne jak przepaść.

— Niech mi pan powie — szepczę. — Co się właściwie stało? Jak zginął pan Tomasz?

— Cóż, niewiele jest do opowiadania. I tak się pani dowie, w miasteczku huczy na ten temat. Ale to w sumie nic sensacyjnego. Tomasz po prostu umarł. Miał atak serca. Jak znam życie, to pojawią się spekulacje na ten temat. Ludzie zaczną plotkować i proszę się przygotować na to, że pani odegra pewną rolę w ich mniej lub bardziej chorych domysłach. Proszę się także nie zdziwić, jeśli w najbliższych dniach biblioteka przeżyje istny najazd wielbicieli książek.

Znam śmierć od dawna. Wiem, że po człowieku zostaje pusta przestrzeń, jak po roślinie, która obumarła i trzeba ją wyrzucić na kompost. Ale wiem też, że takie miejsce bardzo szybko porastają nowe rośliny. Przez jakiś czas jeszcze widać ten brak, ziemia jest nienaturalnie naga, a chwasty niemrawe. Ale stopniowo blizna znika, aż w końcu życie panoszy się jak dawniej. Tak się stało, gdy umarła mama, a potem ojciec. Tak się stanie i teraz. Ktoś inny pojawi się w tym miejscu na moim tarasie, gdzie piłam herbatę z panem Tomaszem.

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki