Spis treści

Okładka

Karta tytułowa

Karta redakcyjna

CZEŚĆ I. Początek eksperymentu

I. Książę i obietnica, czyli czego może nauczyć was Machiavelli

II. Mój moment makiaweliczny, czyli dlaczego w ogóle pomyślałam, że eksperyment to dobry pomysł

III. Zbytnia szczodrość jest niebezpieczna. Dobry władca stawia granice

IV. Najważniejsze podstawy rodziny to dobre prawa i żelazna konsekwencja. Ustalanie zasad

V. Trudniej jest rządzić księstwem nowym niż odziedziczonym. Dyscyplinowanie przybranych dzieci

VI. Dzieci muszą wiedzieć, co czynią dobrze, a co źle. Potęga pozytywnych wzmocnień

VII. Książę powinien studiować dzieje znakomitych mężów. Nauka przez przykład

VIII. Opieszałość często pozbawia nas możliwości wykorzystania nadarzającej się okazji i uniemożliwia odpowiednie rozmieszczenie sił. Jak nie odkładać wszystkiego na później

IX. Kto zaś zyska władzę przez poparcie ludu, niech stara się utrzymać go zawsze w przyjaźni. Czasem najlepszą drogą do egzekwowania praw jest ich łamanie

CZEŚĆ II. Eksperyment się komplikuje

X. Rozważ, czy ryzyko związane z danym działaniem nie przewyższa jego ewentualnych korzyści. Wybieraj bitwy, które masz stoczyć

XI. Najlepszą twierdzą, jaka być może, jest przychylność ludu. Wzmacnianie więzi

XII. Nie odrzucaj tego, co jest, w imię tego, co być powinno. Akceptowanie rzeczywistego stanu rzeczy

XIII. Czy lepiej jest wzbudzać postrach, czy uwielbienie? Badanie granic zastosowań makiawelicznych porad

XIV. Książę może uciekać się do podstępu, jeśli jest to dla niego korzystne. Kiedy wolno, a kiedy nie warto kłamać

XV. Wewnętrzne niepokoje stanowią większe zagrożenie niż ataki z zewnątrz. Jak radzić sobie z buntownikami

CZEŚĆ III. Szukając drogi do domu

XVI. Jesteśmy tylko jednostkami oszalałymi z miłości. Walka z najgłębszymi lękami

XVII. Poznaj się na zdatności doradców i utrzymaj ich wierność. Szukanie i utrzymywanie sprzymierzeńców

XVIII. Skup się na tym, co jest, a nie na tym, o czym marzysz. Akceptowanie rzeczywistości

XIX. Marna jest obrona, która nie zależy od ciebie. Budowanie samodzielności

XX. Śmiech przez łzy. Machiavelli i humor

XXI. Kto polega wyłącznie na losie, ten upada. Branie spraw we własne ręce

Podsumowanie. Dziedzictwo Machiavellego. W jaki sposób mogą z niego korzystać współcześni rodzice

Załącznik I. Quiz: Czy jesteś makiaweliczną mamą?

Załącznik II. Machiavelli dla dzieci. Problem

Załącznik III. Zapiekanka makaronowa Machiavellego według przepisu Thomasa Jeffersona

Bibliografia

Podziękowania

Okładka

Tytuł oryginału: Machiavelli For Moms

Copyright © 2013 by Suzanne Evans
All rights reserved. Wszelkie prawa zastrzeżone

Copyright © for the Polish edition and translation by Wydawnictwo Bukowy Las Sp. z o.o., 2014

ISBN 978-83-64481-19-2

Projekt okładki: Mariusz Banachowicz
Fotografia na okładce: © RetroClipArt/Shutterstock
Redakcja: Olga Gikiewicz
Korekta: Iwona Gawryś
Redakcja techniczna: Adam Kolenda

Wydawca:
Wydawnictwo Bukowy Las Sp. z o.o.
ul. Sokolnicza 5/76, 53-676 Wrocław
www.bukowylas.pl, e-mail: biuro@bukowylas.pl

Wyłączny dystrybutor:
Firma Księgarska Olesiejuk
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.j.
ul. Poznańska 91, 05-850 Ożarów Mazowiecki
tel. 22 721 30 11, fax 22 721 30 01
www.olesiejuk.pl, e-mail: fk@olesiejuk.pl

Skład wersji elektronicznej: pan@drewnianyrower.com

Moim dzieciom – z miłością,
Machiavellemu zaś z wdzięczności za to,
że pomógł mi je ujarzmić

CZĘŚĆ I

Początek eksperymentu

Historia ta zrodziła się z chaosu i kryzysu. Opowiada o kompletnie pogubionej i zestresowanej mamie, która postanowiła wypróbować strategie prowadzenia wojen i zarządzania państwem ujęte w Księciu, by wprowadzić dobre wychowanie do swojej rodziny i uczynić ją szczęśliwą. Mówi też o tym, jak dzięki tej strategii mama ta stała się bardziej wyluzowana, mądra i opanowana. Przynajmniej tak zdawało się na początku…

I

Książę i obietnica,
czyli czego może nauczyć was Machiavelli

Co, gdybym powiedziała, że wasze dzieci – tak, te same, które w tej chwili skaczą po swoich łóżkach, trzaskają drzwiami, ciskają garście płatków śniadaniowych na podłogę, sprzeczają się, płaczą, piszczą, walczą czy też w jakikolwiek inny sposób próbują się pozabijać – mogą stać się grzeczne?

Ba! Nie tylko grzeczne, ale do tego prawdziwie posłuszne i zwyczajnie dobre?

Pójdźmy krok dalej – wyobraźcie sobie, że wzorowe zachowanie sprawia im przyjemność, a gdy jesteście razem, odczuwacie radość, a nie chroniczne zmęczenie i poczucie zniewolenia gąszczem obowiązków i wymagań, których ciężar przygniata codziennie każdego rodzica. Chyba wiecie, o czym mówię: wciąż wymaga się od nas poświęcania czasu, energii, pieniędzy, snu, cierpliwości; dbania o figurę i rezygnowania z rozwoju zawodowego, życia towarzyskiego i prywatnego.

Co, gdybym powiedziała, że znam innowacyjny sposób, swego rodzaju genialny plan, dzięki któremu nie tylko umocnicie swój rodzicielski autorytet, ale który pokaże wam również, jak utrzymać pozycję lidera i używać jej tak, by dzieci:

- czuły się bardziej pewne siebie i odpowiedzialne za swoje życie – dzięki czemu wy będziecie szczęśliwsi i spokojniejsi;

- wykonywały polecenia – bez ciągłego poganiania;

- doceniały wartość pieniądza i ciężkiej pracy – a tym samym pomagały wam oszczędzać;

- walczyły ze złymi nawykami, takimi jak pyskowanie czy odkładanie wszystkiego na ostatnią chwilę – a jednocześnie wspierały was w waszych działaniach;

- ochoczo siadały do odrabiania zadań domowych – i to bez przypominania;

- spały snem sprawiedliwego przez całą noc – co pozwoli wam uspokoić nadwerężone nerwy, odzyskać libido i spokój ducha.

Najwspanialsze w tym planie jest to, że podczas jego stosowania poczujecie, jak zmieniają się wasze przemyślenia i odczucia na temat rodzicielstwa:

- staniecie się bardziej pewni siebie, silni, pełni inicjatywy i kompetentni;

- dzieci będą bardziej się starać, i to same z siebie;

- przestaniecie śnić na jawie o samotnych wakacjach w Meksyku; znów poczujecie się zdrowo i pięknie.

Niezależnie od tego, czy opiekujecie się dziećmi w domu, czy pracujecie zawodowo, ten plan zachęci was do wzięcia spraw w swoje ręce… i odzyskania władzy we własnym królestwie.

Brzmi jak bajka? Też tak myślałam, dopóki nie wypróbowałam metod, o których zaraz opowiem. Cała koncepcja narodziła się właściwie przez przypadek, kiedy natrafiłam na cienką, ponad pięćsetletnią książkę. Przeżywałam moment załamania. Z zewnątrz wydawać się mogło, że mam wszystko, o czym może marzyć matka. Moje dzieci były zdrowe, mój mąż pracowity, kochający i zabawny. Mieszkaliśmy w przytulnym domu w ukochanej przeze mnie okolicy. Co więcej, miałam zaufaną opiekunkę do dzieci – pomoc, którą każdy rodzic ceni wysoko.

Ale… absolutnie nikt (poza opiekunką) nie zachowywał się tak, jak powinien – łącznie z naszą kotką, która nie wiedzieć czemu zapałała nienawiścią do piasku w kuwecie. Mój dom był w katastrofalnym stanie. Tak bardzo przypominał pole bitwy, że gdyby pracownicy socjalni wpadli do nas z niezapowiedzianą kontrolą, podejrzewam, że woleliby go choć trochę posprzątać, zanim w ogóle wzięliby się do pracy. Choć uwielbiam i kocham swoje dzieci, czułam się zwyczajnie przygnieciona, wyczerpana i bezsilna. Ciągle chodziłam w wyciągniętych dresach ciążowych, które miałam na sobie chyba od ostatnich skurczów porodowych.

Właśnie w takim stanie natknęłam się na egzemplarz Księcia autorstwa Machiavellego. Książka ta zmieniła moje życie – dosłownie. Aż się nie chce wierzyć, prawda? A jednak – rady Florentczyka otworzyły mi oczy i pozwoliły ujrzeć moje relacje z dziećmi w nowym świetle. Nie abdykowałam z rodzicielskiego tronu, lecz umocniłam swoją pozycję. Zamiast każdego dnia walczyć o przetrwanie, wzięłam swoje życie w swoje ręce. Zamiast błagać dzieci, by były miłe, grzeczne, pełne szacunku i uprzejme; szybko ustawiały się w pary, kiedy o to proszę; przestały bazgrać po ścianie moją nową różową szminką – żądałam tego. Z każdą przeczytaną stroną czułam, że zachodzi we mnie przemiana: z nieustannie obleganej i pokonanej współczesnej matki stawałam się matką spokojną, odprężoną i postępową.

Zmiana ta nie zaszła we mnie w ciągu jednej nocy. Po drodze napotkałam wiele poważnych przeszkód (zresztą przekonacie się o tym sami). Część rad Machiavellego przyjęłam dosłownie, inne ignorowałam, a kolejne interpretowałam samodzielnie w dość swobodny sposób. Jednak mimo że podjęłam się tego eksperymentu z pewną dozą niepewności, kierując się przypadkiem, te ziarna prawdy, które odkryłam w Księciu, pomogły mi stać się lepszym rodzicem. Mam nadzieję, że wam również się to uda.

Nie zaproszę was do lektury samego Księcia (choć polecam gorąco tę pozycję – czyta się naprawdę świetnie). Zamiast tego pokażę, jak stosować zalecenia Machiavellego w pracy nad tworzeniem szczęśliwej, dobrze wychowanej rodziny. Serio. Nie żartowałabym na tak poważny temat. Sposób ten zadziałał w moim przypadku, więc zachęcam do samodzielnych eksperymentów. Jeśli zdecydujecie się podjąć wyzwanie, zapamiętajcie jedno: nie bójcie się autorytetu, który posiadacie jako rodzice. Korzystajcie z niego skwapliwie – mądrze, stanowczo i z miłością.

Powodzenia!

II

Mój moment makiaweliczny,
czyli dlaczego w ogóle pomyślałam, że eksperyment to dobry pomysł

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

III

Zbytnia szczodrość jest niebezpieczna.
Dobry władca stawia granice

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

IV

Najważniejsze podstawy rodziny to dobre prawa i żelazna konsekwencja.
Ustalanie zasad

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

V

Trudniej jest rządzić księstwem nowym niż odziedziczonym.
Dyscyplinowanie przybranych dzieci

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

VI

Dzieci muszą wiedzieć, co czynią dobrze, a co źle.
Potęga pozytywnych wzmocnień

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

VII

Książę powinien studiować dzieje znakomitych mężów.
Nauka przez przykład

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

VIII

Opieszałość często pozbawia nas możliwości wykorzystania nadarzającej się okazji i uniemożliwia odpowiednie rozmieszczenie sił.
Jak nie odkładać wszystkiego na później

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

IX

Kto zaś zyska władzę przez poparcie ludu, niech stara się utrzymać go zawsze w przyjaźni.
Czasem najlepszą drogą do egzekwowania praw jest ich łamanie

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

CZĘŚĆ II

Eksperyment się komplikuje

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

X

Rozważ, czy ryzyko związane z danym działaniem nie przewyższa jego ewentualnych korzyści.
Wybieraj bitwy, które masz stoczyć

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XI

Najlepszą twierdzą, jaka być może, jest przychylność ludu.
Wzmacnianie więzi

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XII

Nie odrzucaj tego, co jest, w imię tego, co być powinno.
Akceptowanie rzeczywistego stanu rzeczy

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XIII

Czy lepiej jest wzbudzać postrach, czy uwielbienie?
Badanie granic zastosowań makiawelicznych porad

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XIV

Książę może uciekać się do podstępu, jeśli jest to dla niego korzystne.
Kiedy wolno, a kiedy nie warto kłamać

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XV

Wewnętrzne niepokoje stanowią większe zagrożenie niż ataki z zewnątrz.
Jak radzić sobie z buntownikami

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

CZĘŚĆ III

Szukając drogi do domu

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XVI

Jesteśmy tylko jednostkami oszalałymi z miłości.
Walka z najgłębszymi lękami

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XVII

Poznaj się na zdatności doradców i utrzymaj ich wierność.
Szukanie i utrzymywanie sprzymierzeńców

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XVIII

Skup się na tym, co jest, a nie na tym, o czym marzysz.
Akceptowanie rzeczywistości

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XIX

Marna jest obrona, która nie zależy od ciebie.
Budowanie samodzielności

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XX

Śmiech przez łzy.
Machiavelli i humor

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

XXI

Kto polega wyłącznie na losie, ten upada.
Branie spraw we własne ręce

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

Podsumowanie

Dziedzictwo Machiavellego.
W jaki sposób mogą z niego korzystać współcześni rodzice

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

Załącznik I

Quiz:
Czy jesteś makiaweliczną mamą?

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

Załącznik II

Machiavelli dla dzieci.
Problem

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

Załącznik III

Zapiekanka makaronowa Machiavellego
według przepisu Thomasa Jeffersona

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

Bibliografia

Treść dostępna w pełnej wersji eBooka.

Podziękowania

Fortuna uśmiechnęła się do mnie, kiedy trafiłam na Joy Tutelę z agencji David Black; Joy od samego początku z ogromnym entuzjazmem kibicowała powstawaniu tej książki. Dzięki niej każdy etap pracy był przyjemny, satysfakcjonujący i zabawny. Grazie! Czuję się zaszczycona, mogąc z tobą współpracować.

Gorące podziękowania należą się też niezwykle utalentowanym i niezmordowanym redaktorom z wydawnictwa Simon&Schuster/Touchstone; Michelle Howry, której wizja od początku pisania nadawała odpowiedni kształt tej książce, oraz pozostałym członkom ekipy Touchstone: Stacy Creamer, Davidowi Falkowi, Marcii Burch, Jessice Roth, Sally Kim, Lisie Healy i Kiele Raymond. Chciałabym też szczególnie podziękować Cherlynne Li za fantastyczną okładkę.

Dziękuję również Davidowi Hollingerowi i Margaret Lavinii Anderson z University of Berkley za cierpliwość i wsparcie, które okazali mi, kiedy najbardziej go potrzebowałam.

Pragnę też ogromnie podziękować moim rodzicom, przede wszystkim za to, że wytrzymywali ze mną, kiedy sama byłam nieznośnym dzieckiem. Daliście mi przykład na to, że przestrzeganie surowej, ale sprawiedliwej dyscypliny jest zawsze z korzyścią dla dziecka (choć pewnie wtedy nie do końca się z tym zgadzałam). Jestem też niezwykle wdzięczna mojemu mężowi Ericowi Woodsowi za to, że ciągle mnie rozśmiesza i trzyma za rękę w podróży przez krainę rodzicielstwa. Z głębi serca dziękuję oczywiście moim uroczym, pięknym, zabawnym kochanym, dobrym i (najczęściej) grzecznym dzieciom. Czasem doprowadzacie mnie do szaleństwa, ale nic na całym świecie nie daje mi więcej radości i dumy niż bycie waszą mamą!

Na koniec chciałabym uśmiechnąć się z wdzięcznością do Machiavellego i z uznaniem skinąć mu głową. To on pomógł mi odzyskać moje księstwo. Bez niego ta książka nigdy by nie powstała.

Un sentito ringraziamento a tutti!